Duj tradicije ko jekh dive – paramisi taro Đurđevdan thaj Ederlezi
0
Vakti: 3 min.
Butivar o publiko aśunel kaj o Đurđevdan thaj o Ederlezi si jekh - duj anava vaś i jekh prazniko.
Foto-ilustracija: Romanenevimata
Numa, o ćaćipen si but maj baro thaj maj barvalo. Kodo si pa duj diferentni praznikura, diferentni origina thaj religiake fundamentura, save si phangle ande sa e shelbershipa le trajosko ando Balkan, kerindoj jekh unikalno kulturako entiteto.
O Dives e Sv.Georgesko si jekh kotar e majimportantno dive ki Ortodoksia, dedikimo e Sv.Georgoske - simbolo e viktorijako e lačhipasko upral o bilačhipe, pindžardo vash e legenda vash o mudaripe e dragonesko. Akava baro dive lela zoralo duhovno dimenzia thaj si markirimo sar dive e protekciako, sastipasko thaj nevipe e dzivdipasko. Numaj, trasura katar maj purane, anglal-kristianikane patjavimata śaj te aven pinʒarde vi anθ-e lesqe obièktură - te źas k-o mizmeri, te thoves tut anθ-o pani vaj anθ-o śukar ćoro, thaj te ćhives kranse katar e ćorre, sar simbolură vaś o ćhon, e fertilitèta thaj e neve śerutne.
Ani aver rig, Ederlezi si yekh kotar o may signifikantno praznipya e romane komunitetesko. Lesko avindipe si phandlo pe buteder istočne kulturalne riga save e Roma andine penca ko vakti kana phirenas kotar e Indija, odolesqe si butivar asociirimo e ciklikane, naturalne thaj hinduistikane tradicijenca. Na sar o Đurđevdan, savo si jasno definirimo sar religiozno prazniko, o Ederlezi si angluno thaj majbaro prazniko e dživdipaskoro, naturakoro thaj komunitetoskoro, festuime kotar e Roma bizo dikhiba taro religikano phanglipe.
O običàje save aven palal o Ederlezi si zorale simbolikane - o sakrifìso e bakresqo sar jekh akto vaś o naisaripen thaj o mangipen vaś o laćhipen, o kidipen e famìliaqo thaj e komunitètaqo, e gilǎ thaj i muzika savi aćhol źi k-i raći, sar vi o dekoracia e śerença thaj e zelenimatenθar. Sar si e St. Georgesko dive, o pani, o grast thaj i natura si len jekh specialno than, soske pachan pes kaj anen sastipe thaj zor.
Vi te si len diferentne origina - jekh katar e ortodoksno kristianikani tradicia, o aver katar e kulturako thaj duhovno barvalipe e Romengo savo džal palpale ko hinduizmo - akala duj bare divesa arakhlje pe ko Balkan thaj astarde te phanden pe ko vakti. Avdive, von si butivar slavime ko jekh dive, si len sa jekh običaji thaj anen e manušen khetane bizo dikhipe pe diferencie.
Ano but komunitetura, nane bi-zakono te dikhes manušen te džan avri khetane vash o dive, te keren krancura, te ulaven o xabe thaj te gilaben. E granice maškar e običaji aven bi dikhline, thaj o prazniko lel jekh maj baro smislo - vov avel simbolo pala jekhutno trajo, haćaripe thaj respekto pala diverziteto.
Si precizno ko odova than e malavipnasko kote so olengero majbaro vastnipe si. O Đurđevdan thaj o Ederlezi nane jekh, numa khetane den śajdipe vaś jekh than kote so e kulture na maren pen, numa kompletirinen jekh avres. Si jekh paramiči pal-e manuśa save, garavindoj pire tradicie, anθ-o jekh vaxt keren brodura jekh karing aver.
Odolesqe kadala bare divesa avdive na si numaj religikane vaj kulturalne eventura - von si źivdo dokazi kaj o diverziteto śaj te avel jekh zor, thaj o khetanipe o majśukar običàjo savo nakhel anθ-e generacie.
O.V.